Robawy – wieś położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim.
Początki osadnictwa w rejonie Robaw sięgają średniowiecza. Wieś została lokowana 6 sierpnia 1363 roku na prawie chełmińskim na mocy przywileju wydanego przez biskupa warmińskiego Jana Stryprocka, a jej zasadźcą był ówczesny osadnik Ditlen Robabe.
Historia
W okresie od XVI do XVIII wieku Robawy należały do warmińskiego systemu dóbr biskupich i funkcjonowały jako typowa wieś rolnicza, oparta na uprawie zbóż oraz hodowli zwierząt. W 1722 roku właścicielem majątku był Sebastian Młodzianowski, dworzanin biskupa Teodora Potockiego. Z kolei biskup Ignacy Krasicki nadał w Robawach karczmę Piotrowi Makomaskiemu, burgrabiemu zamku starogrodzkiego, oraz przyznał 8 włók ziemi na okres 30 lat jego żonie Annie Lożance.
W 1733 roku z fundacji rodziny Markuszewskich wybudowano tu barokową kaplicę, która tworzy prezbiterium nowej kaplicy wystawionej w 1929 roku. W ołtarzu znajduje się zabytkowa pieta z około 1671 roku będąca kopią innej gotyckiej rzeźby. Na zewnętrznej ścianie kaplicy umieszczono tablicę z nazwiskami mieszkańców poległych w latach 1914–1918, pochodzącą z pomnika, który przed 1945 rokiem stał w pobliżu świątyni.
Rozwój demograficzny
Dane historyczne ukazują stopniowy rozwój wsi. W 1783 roku Robawy liczyły 36 domów mieszkalnych, w 1820 roku było tu 28 domów i 248 mieszkańców, natomiast w 1888 roku liczba ludności wzrosła do 546 osób. Bezpośrednio przed II wojną światową wieś zamieszkiwało już 656 mieszkańców.
W dokumentach historycznych wieś pojawiała się pod niemieckimi nazwami: Robawen oraz w latach 1938–1945 jako Robaben. Po II wojnie światowej, wraz ze zmianą granic państwowych i włączeniem Warmii do Polski, przyjęto obowiązującą do dziś nazwę Robawy.
W 2007 roku w Robawach odkryto cmentarzysko z okresu późnej starożytności i wędrówek ludów (III–IV w. n.e.). Znaleziono tam groby ciałopalne z charakterystycznym wyposażeniem. W pochówkach męskich występowały obcięte łby końskie z wędzidłami, natomiast w grobach kobiecych odnaleziono przęśniki, paciorki szklane oraz zapinki kuszowate z brązu.
Współczesność
Współczesne Robawy to typowa wieś rolnicza Warmii, większość mieszkańców prowadzi małe gospodarstwa lub dojeżdża do pracy w pobliskim Reszlu czy Kętrzynie. W 2021 roku liczba ludności wynosi ok. 130 osób. W latach 1998-2021 liczba mieszkańców zmalała o 9 proc.
Źródła:
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom IX;
- Kętrzyn. Z dziejów miasta i okolic; Komitet red. pod przewod. Andrzeja Wakara, Olsztyn 1978;
- www.polskawliczbach.pl.
Dodaj komentarz na Facebooku